Panorama Goirke
Startpagina | Inhoudsopgave | Lezingen | Uitgaven | Vrijwaring | Contact

op het web alleen op deze webstek
(om alleen op deze pagina te zoeken druk op Ctrl-F)
Zie ook:
Stamreeks Leijten-Mutsaers
Kwartierstaat Martin de Bruijn


Mutsaers-Simons-Emans-Weijting
Een interessante groepsfoto bij een dubbelhuwelijk in Ginneken op 8 oktober 1902
door Martin W.J. de Bruijn

Een aantal gegevens op deze webpagina is ontleend aan het boekje uitgegeven ter gelegenheid van een reünie van de familie Mutsaers in mei 1985 (met speciale dank ook aan de bijdragen daarin van mijn neef Peter IJsenbrant).
Bidprentjes Mutsaers-Simons-Emans-Weijting
De tekstzijde van de bidprentjes van de kwartieren 12 tot en met 15. Ze staan rechts op onderstaande foto.
Huwelijksfoto Mutsaers-Emans
Groepsfoto ter gelegenheid van het dubbelhuwelijk van Wilhelmus Josephus Mutsaers en Wilhelmina Emans (kwartieren 6 en 7) en van Elias Aerts en Elisabeth Emans op 8 oktober 1902 (tevens de 23ste verjaardag van mijn grootmoeder Wilhelmina Emans).
Legenda huwelijksfoto Mutsaers-Emans
De personen op deze foto zijn in 1985 geïdentificeerd door tante Truus Mutsaers, gehuwd met ome Toon IJsenbrant (zie de Stamreeks Leijten-Mutsaers), ter gelegenheid van een reünie van de familie Mutsaers in mei 1985. Hoe hoger het nummer, des te problematischer was kennelijk de identificatie (vooral van de aangetrouwde familie Aerts). Met name aan de hand van de door mij verzamelde genealogische gegevens meen ik enkele aanvullingen en correcties te kunnen suggereren. Vanzelfsprekend is iedere aanvulling en verbetering welkom (mwjdebruijn[at]casema[punt]nl). Vooralsnog kom ik tot de volgende legenda:
1.   Wilhelmus Josephus (Willem) Mutsaers, geb. Tilburg 23.9.1875, zoon van 3 en 4, bruidegom van 2.
2.   Wilhelmina Emans, geb. Breda 8.10.1879, dochter van 5 en 6, bruid van 1.
3.   Adrianus Michaël Mutsaers, geb. Tilburg 29.9.1846, vader van 1.
4.   Johanna Adriana Simons, geb. Tilburg 15.1.1846, moeder van 1.
5.  Johannes Emans, geb. Helmond 13.10.1844, vader van 2.
6.   Elisabeth Weijting, geb. Breda 9.5.1844, moeder van 2.
7.   Julius Alphonsus Maria (Jules) Mutsaers, geb. Breda 4.8.1882, zoon van 3 en 4, echtgenoot van 8.
8.   Maria (Marie) Sukel, geb. Soest 12.8.1883, echtgenote van 7.
9.   Leonie Josephina Maria (Lenie) Mutsaers, geb. Breda 1.12.1886, dochter van 3 en 4.
10. Elisabeth Emans, geb. Breda 16.4.1872, dochter van 5 en 6, bruid van 11.
11. Waarschijnlijk Elias Aerts, geb. Ginneken 22.6.1870, zoon van 23 en 24, bruidegom van 10.
12. Theodorus Leonardus Johannes (Dorus) Hulsman, geb. Delfshaven 24.1.1880, echtgenoot van 13.
13. Geertruida Elisabeth Maria (Trui) Emans, geb. Breda 8.1.1877, dochter van 5 en 6, echtgenote van 12.
14. Jacob (Jaap) Grimminck, geb. Vlissingen 18.11.1862, echtgenoot van 19.
15. Franciscus (Frans) Emans, geb. Breda 8.11.1881, zoon van 5 en 6, later echtgenoot van 27?
16. Johannes Joseph (Jo) Emans, geb. Breda 11.3.1888, zoon van 5 en 6.
17. Johanna Margaretha (Anne) Hulsman, geb. Breda 29.8.1900, dochter van 12 en 13.
18. Petrus Cornelis (Piet) Verberne, geb. Princenhage 26.10.1876, echtgenoot van 20.
19. Waarschijnlijk Christina (Stien) Emans, geb. Breda 16.1.1870, dochter van 5 en 6, echtgenote van 14.
20. Helena (Leen, daarom misschiens soms vermeld als Carolina) Emans, geb. Breda 27.10.1874, dochter van 5 en 6, echtgenote van 18.
21. Adriana Johanna (Naan) Emans, geb. Breda 1.6.1884, dochter van 5 en 6, tr. Breda 28.12.1905 Johannes Petrus Hazevoet, geb. Haarlem 4.12.1872, overl. Amsterdam 8.2.1945 (de hongerwinter!), toen woonachtig in Velsen;
22. Cornelia (Kee) Aerts, geb. Ginneken 19.8.1868, dochter van 23 en 24, verloofde van 28?
23. Hoogstwaarschijnlijk Maria Bakkeren, geb. Ginneken 4.4.1834, overl. Ginneken 18.1.1905, tr. Breda 22.4.1869 met nr. 24, moeder van 11.
24. Hoogstwaarschijnlijk Jacobus Aerts, geb. Breda 2.12.1839, overl. Ginneken 30.12.1907, vader van 11.
25. N.N.
26. N.N.
27. Mogelijk Petronella (Nellie) Bolk, geb. Arnhem 1.11.1888, overl. ’s-Gravenhage 24.10.1953, tr. Arnhem 4.11.1911 met nr. 15.
28. Pieter Adrianus Alexius J. Sluijters, geb. Chaam 21.3.1869, overl. Ginneken 6.7.1918, kleermaker, tr. Ginneken 17.5.1911 met nr. 22?
Trouwfoto Wilhelmus Josephus Mutsaers en Wilhelmina Emans
Trouwfoto van Wilhelmus Josephus Mutsaers en Wilhelmina Emans (8 oktober 1902).
Het volle leven

Hoe droog de gegevens in de bevolkingsregisters ook lijken, ze bieden vaak een blik in het volle leven. Blijkens het register van Breda over 1900-1920, dl. 1390, was het kleine meisje op de voorgrond (nr.17) letterlijk de vrucht van een klein familiedrama met goede afloop. Op 17 juli 1900 keerde haar moeder, Trui Emans (nr. 13), vanuit Rotterdam terug naar haar ouderlijk huis, Nieuweweg 3a in Breda, waar ze op 30 juli van huis uit trouwde met Dorus Hulsman. Nog net geen maand later, op 29 augustus, beviel zij in Breda van Anne. Trui vertrok pas een half jaar later, op 1 maart 1901, weer naar haar man in Rotterdam. Het echtpaar Hulsman-Emans had daar dus kennelijk vóór die tijd nog geen eigen woning en Dorus zal voor zijn werk in Rotterdam zijn blijven wonen, waar hij waarschijnlijk tevoren ook Trui heeft leren kennen. Op 8 oktober 1902 woonden vader, moeder en kind het huwelijksfeest bij van hun zussen respectievelijk tantes Elisabeth en Wilhelmina Emans en kreeg Anne een prominente plaats op de foto. Zij nam later meer tijd voor het vinden van een geschikte huwelijkspartner. Op 23 april 1930 trouwde ze in Rotterdam met de havenarbeider Cornelis Jacobus Zonnevijlle en op 19 april 1931 werd aldaar hun eerste en waarschijnlijk enige kind, Jannis Jacobus Zonnevijlle, geboren.

Nog twee opmerkingen bij deze interessante foto. In de eerste plaats dat de aanwezigen, allemaal min of meer geschoolde arbeiders en hun echtgenotes, zich gepaste kledij voor een huwelijk en het maken van een groepsfoto konden veroorloven. Er zijn bij dit dubbelhuwelijk trouwens meer foto’s gemaakt; in ieder geval een van mijn grootouders Willem Mutsaers en Wilhelmina Emans (zie de afbeelding hiernaast). Al moesten de arbeiders in die tijd nog lang en hard werken voor een zeer bescheiden uurloon – mijn grootvader vanaf 1 december 1901 bij de Staatsspoorwegen voor veertien cents per uur, in den regel gedurende tien uren per dag en zes dagen per week (zie de afbeelding hieronder) –, in materieel opzicht konden zij zich doorgaans, mede door de economische bloei van die tijd, al wat luxe veroorloven. De sociale verzekering moest toen echter nog echt op gang komen. Verder is opvallend hoe uiteenlopend de herkomst van de verschillende partners was. Mogelijk heeft dit te maken gehad met het feit dat het in Breda, een garnizoensstad met een flink aantal kazernes, voor de al dan niet dienstplichtige militairen en de Bredase meisjes niet moeilijk was een geschikte man of vrouw te vinden.

Aanstellingsbrief van Willem Mutsaers
Willem Mutsaers op de ambachtsschool
Willem Mutsaers (staande vijfde van links; toen al een donkere blik) als leerling-timmerman op de ambachtsschool in Breda rond 1890. Scholing was in die tijd de beste manier om zich te ontworstelen aan het arbeidersproletariaat. Maar niet alle ouders konden zich een dergelijke opleiding voor hun zonen permitteren; dochters van arbeiders kregen die kans meestal helemaal niet.

© C.J.C. Broer en M.W.J. de Bruijn 2018. - Gepubliceerd 30 april 2018; laatst bewerkt september 2018.